Badania próbki sprzed 50 lat każą na nowo przemyśleć chronologię historii Księżyca i Ziemi
1 października 2025, 09:00Gdy w w połowie grudnia 1972 roku astronauci misji Apollo zbierali na Księżycu próbki, nie mieli pojęcia, że ponad 50 lat później jedna z nich – oznaczona numerem 76535 – zmieni nasze rozumienie historii Srebrnego Globu. Materiał powstał niemal 50 kilometrów pod powierzchnią Księżyca, jednak nie nosi śladów gwałtownego oddziaływania sił, które powstają, gdy skały z dużej głębokości są wyrzucane na powierzchnię. Zagadka 76535 intrygowała naukowców od dekad. Zdaniem niektórych specjalistów, materiał ten znalazł się na powierzchni w wyniku potężnego uderzenia, które utworzyło największy księżycowy krater, Basen Biegun Południowy-Aitken.
Zimowe wstrząsy sejsmiczne odpowiadają za letnie zakwity fitoplanktonu wokół Antarktydy
9 stycznia 2026, 09:25Zimowe wstrząsy sejsmiczne na dnie morskim wokół Antarktyki kontrolują letnie zakwity fitoplanktonu, niewielkich organizmów stanowiących podstawę morskiego łańcucha pokarmowego, które są też odpowiedzialne za pochłanianie olbrzymich ilości węgla z atmosfery. Nieznany dotychczas bezpośredni związek między wstrząsami skorupy ziemskiej głęboko pod morskim dnem, a pojawianiem się fitoplanktonu został opisany na łamach Nature Geoscience przez naukowców z Uniwersytetu Stanforda, Służby Geologicznej Stanów Zjednoczonych (USGS) oraz Middlebury College.
Jak kawa wpływa na oś jelita-mózg?
21 kwietnia 2026, 10:29Naukowcy z University College Cork postanowili dogłębnie zbadać mechanizmy stojące za pozytywnym wpływem kawy na oś jelita-mózg. Wyniki badań, opublikowane na łamach Nature Communications pokazują, w jaki sposób regularne picie kawy i kawy bezkofeinowej wpływa na mikrobiom jelit, a co za tym idzie, na nasze zachowanie oraz poziom stresu.
Ołów pomoże w odczytaniu zwęglonych starożytnych zwojów?
18 września 2026, 08:06Douglas Seiler z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley (UC Berkeley) i Jacob Michael LaManna z amerykańskiego Narodowego Instytutu Standardów i Technologii (NIST) oraz ich zespół postanowili sprawdzić, w jaki sposób można odczytać zwęglone zwoje papirusowe, których atrament zawiera ołów. Stworzyli więc własne zwoje. Papirus i kalamusy (pióra trzcinowe) kupili w Egipcie, a w Japonii nabyli tradycyjny atrament węglowy. Do atramentu dodali azotan ołowiu i zatrudnili studentów, by na papirusie wypisali cytaty z „Gwiezdnych wojen”, Biblii i serialu z lat 60. Następnie papirusy zwinęli, włożyli do pojemnika i poddali działaniu wysokich temperatur, by zwęglić papirus na wzór słynnych zwojów z Herkulanum.
Zestresowany? Napij się czarnej herbaty
5 października 2006, 09:27Codzienna filiżanka czy kubek czarnej herbaty pomagają szybciej zniwelować skutki stresu — odkryli badacze z Królewskiego College’u Londyńskiego (UCL).
Ptakom bardziej zagrażają koty niż wiatraki
6 maja 2007, 16:04Amerykańska Narodowa Akademia Nauki opublikowała swój długo oczekiwany raport na temat zagrożeń, jakie elektrownie wiatrowe stanowią dla ptaków. Od dawna bowiem mówi się, że zwierzęta te mogą rozbijać się o wiatraki.
Usuń, aby odtworzyć
16 lutego 2008, 10:12Na Uniwersytecie Yale została stworzona nowa technika leczenia skomplikowanych złamań. Badania przeprowadzone na zwierzętach dowodzą, że usunięcie szpiku z uszkodzonej kości, połączone z podawaniem hormonów anabolicznych, pozwala na szybkie odtworzenie kości w miejscu złamania.
Zmiany epigenetyczne w mózgach ofiar przemocy
8 maja 2008, 09:28Grupa badaczy z McGill University odkryła istotne różnice pomiędzy mózgami dręczonych w dzieciństwie ofiar samobójstw oraz mózgami uznawanymi za normalne. Różnica ta dotyczy tzw. modyfikacji epigenetycznych, czyli zmian w strukturze i aktywności genów niezależnych od sekwencji DNA.
Szczepionka przeciwko chorobie Alzheimera
15 lipca 2008, 16:17Nie ustają prace nad stworzeniem skutecznej szczepionki przeciwko chorobie Alzheimera. Sześć lat temu lekarze byli bliscy opracowania skutecznej metody zapobiegania temu schorzeniu, lecz próby kliniczne przerwano ze względu na przypadki rozwoju groźnego stanu zapalnego. Tym razem naukowcy powracają z pomysłem na nową, bezpieczniejszą szczepionkę.
Swój czy wróg?
2 grudnia 2008, 23:57Stare przysłowie mówi, że najlepszych przyjaciół poznaje się w biedzie. O jego prawdziwości przekonały się nawet... ameby. Co ciekawe jednak, w trudnych chwilach nie stać ich na sentymenty i odrzucają ze swoich kolonii osobniki wyraźnie odmienne genetycznie.
